#1minuteEnglish – 2# Zdania względne (Relative clauses)

#1minuteEnglish – 2# Zdania względne (Relative clauses)

W drugim odcinku serii #1minuteEnglish zapraszam do zapoznania się ze zdaniami względnymi (relative clauses). Dla spóźnialskich albo nowoprzybyłych – odcinek #1.

Jeśli czujesz się w oblatany w tym temacie, rzuć okiem chociaż na minutowe wideo – jest w nim omówione bardziej niszowy aspekt, który może Cię zaskoczyć 😉

Pozostałych zapraszam tak do obejrzenia nagrania, jak lektury posta. Miłego!

Spis treści

Zdania względne (relative clauses)

Zdanie względne (z angielska relative clause) to zdanie podrzędne, które określa rzeczownik bądź jego ekwiwalent (zaimek) za pomocą zaimka względnego, np.:

  1. Students who are badly-off are eligible for financial support.
  2. Polish motorways, which are signed with an initial capital A, total almost 2000 km.
  3. The flavour (that) I had always taken was unavailable at that point.
  4. The neighbour that parks her car next to mine has just tripped and sprained her ankle.
  5. That guy, whose name’s Terry, sits in this bar all day long.
  6. President Trump, whom many despise, is supported mainly by the right.

Który zaimek do czego?

Who oraz whom  odnoszą się do ludzi.

Which stosujemy do rzeczy oraz przedmiotów nieożywionych.

That oraz whose (którego, której w znaczeniu posiadania/przynależności) można użyć zarówna dla pierwszej, jak i drugiej kategorii.

Zdania względne dzielimy na definiujące (defining relative clauses) oraz niedefiniujące (non-defining relative clauses).

Zdania względne definiujące (defining relative clauses)

Zdania definiujące są nieodłączną częścią znaczenia zdania głównego, stanowiąc jego integralną część. Nie stosuje się przecinków do ich wydzielenia. Przykładami są zdania nr 1, 3 oraz 4 powyżej.

Istotne kwestie odnośnie zaimka that:

  • można go używać wyłącznie w zdaniach definiujących,
  • można go pominąć (tak jak i who oraz which, w zależności które zastępuje), jeśli określa dopełnienie względem zdania definiującego (zdanie nr 3, gdzie ja wybierałem smak); co ciekawe, w polskim słowa który pominąć się nie da.
  • nie można go pominąć, jeśli określa podmiot (zdanie nr 4: The neighbour that parks her car… has just tripped…) – pomijając that kompletnie zmieniamy znaczenie zdania i tworzymy niegramatyczne monstrum 😉

Zdania względne niedefiniujące (non-defining relative clauses)

Zdania niedefiniujące są natomiast swoistym dodatkiem, którego pominięcie nie zaburzy znaczenia zdania głównego. Użycie przecinków do ich oddzielenia optycznie pokazuje ich poboczną rolę. Przykładami takich zdań są zdania nr 2, 5 i 6.

NIE CHCESZ OMINĄĆ NOWYCH WPISÓW NA OBCYM NIEOBCYM?
ZAPISZ SIĘ NA NEWSLETTER!

Kiedy who, a kiedy whom?

Whom to formalny ekwiwalent dla who, kiedy określa dopełnienie zdania względnego. Przekładając na polski 😉 :

W zdaniu nr 6 to prezydentem Trumpem wielu gardzi, a nie na odwrót, więc jest on dopełnieniem gardzenia, a nie gardzącym. W mowie potocznej równie dobrze możemy użyć w tym zdaniu who.

Whom jest natomiast niezbędnym elementem utartych fraz, takich jak many of whom, some of whom, none of whom itp.

Such a zdanie względne

Język polski jest wątpliwym doradcą w angielskiej gramatyce. Mnogość sytuacji, w których zwiedzie nas na manowce, każe sugerować ostrożność, dokładnie jak w poniższym przykładzie:

Lubię takie filmy, które mają intrygującą fabułę.

Kusi, by przełożyć to zdanie tak:

I like such movies that/which have an intriguing plot.

Jest ono jednak błędne.

Dla podkreślenia możemy zamiast such użyć this/those – jest to opcjonalne:

I like (those) movies that/which have an intriguing plot.

Anything/all/someone + that/{blank}

W zdaniach względnych definiujących zaimki nieosobowe, takie jak anything, something or nothing, bądź inne zaimki, takie jak many, all or everything, są zwykle używane z that albo zaimek względny jest całkowicie pomijany [{blank}]; warto nadmienić, że analogiczne do polskiego what jest tu niepoprawne; spójrzmy na następujące przykłady z branży muzycznej

  • Somebody That I Used to Know – tytuł piosenki Gotye,
  • All That You Can’t Leave Behind – tytuł albumu U2,
  • All {blank} I Want for Christmas Is You – tytuł piosenki Mariah Carey.

Who oraz which, choć technicznie gramatyczne, są sporadycznie spotykane w takiej konfiguracji.

Przyimki a zdania względne

Przyimki w zdaniach względnych występują albo przed zaimkami względnymi (język pisany/formalny), albo na końcu zdania (język potoczny/mówiony); kolejno:

  1. The following is the report (up)on which our findings are based.
  2. That’s the man {blank} I told you about.

Jeśli mamy do czynienia z wyrażeniem przyimkowym (więc mariażem przyimka z innym słowem) i łącznie z zaimkiem słów jest min. trzy, przyjmują one pozycję nr 1:

Look – here’s the pill thanks to which you’ll feel much better.

Which – dodatkowa funkcja

Finalnie dotarliśmy do kwestii omówionej w wideo 🙂

Which może też pełnić funkcję komentarza bądź dodatkowych informacji do całego zdania, do którego się odnosi:

  1. They have built a new network of roads, reduced unemployment by half and optimised our health care, which I all fully appreciate, but corruption is unforgivable.
  2. (dialogue)

A: Now that the business plan is complete and looks feasible, I will shortly be looking for an investor.

  • B: Which is a great coincidence as I could be interested – I am a venture capitalist. Let’s meet next week to discuss further details, shall we?

Uff, to by było na tyle 🙂 Zmęczony gramatyką? Zapraszam do poprzednich postów i nagrań, jak choćby:

Do następnego!

Michał

Leave a comment